ICT sektor – jak wykorzystać potencjał osób wykluczonych? Rozwiązania testowane i sprawdzone w Europie.

Autor:
Zespół Future Collars

Nie ma wątpliwości, że IT oraz ICT pilnie potrzebują pracowników. Co chwilę natrafiamy na artykuły alarmujące „W Polsce brakuje 50 tysięcy specjalistów IT” czy „W 2020 roku na całym świecie zabraknie aż miliona pracowników”.

Wydaje się jednak, że problem pozostaje nierozwiązany z kilku ważnych powodów: a) nauka programowania jest trudna; b) aby zostać specjalistą IT, potrzebujesz przynajmniej 5 lat doświadczenia w branży; c) Ci, którzy osiągają sukces w IT, posiadają specjalne predyspozycje.

Nic bardziej mylnego! Rozwiązanie problemu jest prostsze, niż nam się wydaje, a dodatkowo jest w zasięgu możliwości dzisiejszego świata. Prawdziwość tych słów potwierdzają różnorodne badania, m.in. przeprowadzone przez Wernera Korte, jednego z organizatorów międzynarodowej konferencji „Inclusive opportunities in ICT — Skills training and pathways for a diverse ICT workforce”, która zgromadziła w tym roku w Brukseli przedstawicieli szkół i organizacji z 9 państw Unii Europejskiej zajmujących się szkoleniem do IT.

 

Nie tylko umiejętności twarde

Podsumowanie wniosków płynących z badania należy zacząć od poszerzenia skrótu IT do ICT. Technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT) jest terminem szerszym. Obejmuje on produkcję urządzeń komunikacyjnych i informatycznych oraz usługi im towarzyszące. Otwierają one swoje stanowiska pracy na o wiele szerszą grupę ludzi niż samo IT.

Badanie, o którym wspomniałam, jasno wskazuje, że tylko 16% z nieobsadzonych w przyszłości stanowisk w ICT będzie wymagało specjalistycznych umiejętności. Będą nimi m. in. zarządzanie, architektura i analiza informacji. Wyniki badania otwierają drzwi do kariery na pozostałych 84% stanowisk wymagających kwalifikacji na średnio- i mało-zaawansowanym poziomie. [1]

Umiejętności, które będą wymagane w tych obszarach to szeroko rozumiany research, design, zarządzanie, doradztwo, marketing i sprzedaż, integracja, administracja, utrzymanie, wsparcie i serwisowanie systemów ICT. Już dziś rekrutacja do ICT zmienia nacisk z umiejętności twardych na te wartości dotyczące współpracy i zdolności interpersonalnych.  Co więcej, drugim ważnym ruchem w tym obszarze jest podkreślenie problemu włączenia do rynku pracy osób wykluczonych oraz różnorodności (inclusion & diversity).

 

Kobiety do kodu!

W odpowiedzi na te zmiany powstało wiele programów szkoleniowych mających na celu zachęcenie kobiet do nauki programowania (Geek Girls Carrots, Programuj Dziewczyno, Hack IT: Women in Tech Talks) oraz włączenia osób z niepełnosprawnościami do rynku pracy (Skrzydła dla Innowacji przyszłością dojrzałej edukacji).

Podjęcie tych działań jest ważne, dlatego że dysproporcje w ICT nie zmniejszają się w odpowiednim tempie. Podczas gdy kobiety stanowią 65% wszystkich europejskich pracowników, w ICT kobiety reprezentowane są tylko w 17 procentach. Stanowiska najczęściej zajmowane przez kobiety to: graphic designer (35%), assembler of electric or electronic products (35%), IT operations technicians (24%), IT managers (23%, IT business analyst (22%). (2)

 

Wyobrażenia a rzeczywistość

Dlaczego tak niewiele kobiet decyduje się na karierę w branży ICT? Pomimo wielu programów szkoleniowych, szerokich możliwości rozwoju i wysokich zarobków, odsetek kobiet wciąż jest niski. Wynika to między innymi z wyobrażeń na temat branży i wymagań z nią związanych, stawianych pracownikom. Błędne wyobrażenia o pracy w IT budowane są już na etapie edukacji szkolnej i zostają utrwalane aż do momentu wyboru kierunku studiów. Jak wskazują badania, 90% uczennic interesuje się studiami w obszarze ICT. Jednak jedynie 17% z nich ostatecznie decyduje się podążać w tym kierunku po zakończeniu szkoły średniej.

Co powoduje utrwalanie błędne wyobrażenie o wpływie płci na predyspozycje do nauki przedmiotów technicznych i pracy naukowej? Brak kobiecych wzorców na wysokich stanowiskach oraz działania mediów. Wciąż utrzymywany jest stereotyp kobiety jako gospodyni domowej, a mężczyzn jako businessmenów.

Jakie rozwiązania tego problemu wskazują organizatorzy i prelegenci konferencji? Wszyscy byli zgodni. Szeroko pojęta edukacja na każdym szczeblu i na wszelkich możliwych platformach jest odpowiedzią na włączenie do ICT osób wykluczonych.

 

Odpowiednie rozwiązania edukacyjne

Najbardziej oczywistym i najprostszym krokiem jest tworzenie i prowadzenie szkoleń zapewniających zdobycie poszukiwanych umiejętności, które pozwolą rozwijać karierę w ICT przez kobiety i osoby wykluczone. Kolejne wymagane działanie oczekiwane jest na poziomie polityki europejskiej i rządów państw członkowskich razem z zarządami firm ICT. Pozwolą one ustalić strategie i politykę zachęcania i włączania osób wykluczonych na rzecz różnorodności w IT.

Najbardziej efektywnym działaniem będzie stworzenie partnerstwa pomiędzy organizatorami szkoleń i pracodawcami. Zapewnienie przyszłych uczestników takich szkoleń o czekających na nich rekrutacjach, stanowiskach pracy i stażach, przyśpieszy proces podejmowania przez nich decyzji o rozpoczęciu nauki. Dobrym rozwiązanie może okazać się wdrożenie nowoczesnych szkoleń i rozwiązań edukacyjnych do programów szkół państwowych i uczelni wyższych. Pozwoli to, wprowadzić naukę programowania już podczas edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej.

Promując szkolenia i bootcampy jako alternatywę szkolnictwa wyższego należy podkreślić rolę wartości certyfikatów uzyskanych na tych kursach. Zaświadczenie o ukończeniu intensywnego szkolenia z zakresu programowania jest istotne. Stanie się, wraz z bogatym portfolio, równym lub nawet ważniejszym potwierdzeniem zdobytych umiejętności. Takie rozwiązanie otworzy drzwi do rekrutacji osobom wykluczonym z rynku pracy ze względu na brak wykształcenia wyższego czy świadectwa maturalnego.

 

Nauka samemu vs Mentoring

Rozwiązaniem przynoszącym największe i długoterminowe efekty jest tworzenie programów mentoringowych  i wprowadzanie wsparcia doświadczonego mentora podczas szkoleń z zakresu programowania. Rozwiązanie to sprawdza się również w trakcie stażu, a nawet pracy zawodowej. Mentoring obserwowany w środowisku ICT potwierdza swoją skuteczność w rozwiązywaniu problemów i stawianiu czoła wyzwaniom napotkanym w trakcie szkoleń. Niewątpliwie wspomaga też drogę do kariery specjalisty czy specjalistki. Możliwość wybrania i kontaktu z osobistym wzorem do naśladowania jest niezwykle cenna. Pomaga stawiać czoła wszelkim przeciwnościom oraz stworzyć pozytywną postawę wobec pracy w sektorze cyfrowym.

 

Skutecznie wdrożenie osób wykluczonych

Omówione podczas konferencji i scharakteryzowane przeze mnie rozwiązania mogą pomóc programom szkoleniowym. Dotrą one do szerszej grupy potencjalnych kandydatów na pracowników ICT. Pozwolą również włączyć do branży kobiety, osoby z niepełnosprawnościami, osoby, które nie zdobyły wyższego wykształcenia, bezrobotnych, ale nie tylko. Wsparcie otrzymają również dorośli posiadający zdezaktualizowane kwalifikacje i chcący zmienić branżę na bardziej przyszłościową.

Zróżnicowane programy szkoleniowe przygotowane w odpowiedzialny sposób i nastawione na zapewnienie osobom wykluczonym bezpiecznej przyszłości w ICT odpowiadają na jeden z największych problemów dzisiejszego rynku pracy.  Jednocześnie doprowadzi to do  zmniejszenia ogromnego zapotrzebowania branży na wykwalifikowanych pracowników.

[1] Raport e-skills in Europe
[2] New Skills at work 

Przeczytaj jeszcze więcej
Monika Mrówka

Rola AI w przyszłości: między obawami a możliwościami

W wywiadzie dla Future Collars, Monika Mrówka podkreśliła znaczenie zrozumienia i odpowiedniego wykorzystania sztucznej inteligencji w różnych dziedzinach życia zawodowego i osobistego. Wskazała na wyzwania związane z ograniczonym zrozumieniem procesów uczenia się AI, co często prowadzi do obaw przed niekontrolowanym rozwojem i potencjalnymi skutkami dla ludzkości. OGLĄDAJ: Rola AI w przyszłości: między obawami a możliwościami Future Collars: W obliczu rosnących obaw dotyczących wpływu sztucznej inteligencji na rynek pracy, jakie Rola AI w przyszłości: między obawami a możliwościami

Jak rozpoczac kariere w cyberbezpieczeństwie

Jak rozpocząć karierę w cyberbezpieczeństwie? – Realia pracy i ścieżki rozwoju

Ścieżki kariery w cyberbezpieczeństwie Rozważając rozwój kariery w dziedzinie cyberbezpieczeństwa, warto zastanowić się, jak najlepiej rozpocząć swoją ścieżkę zawodową. Zapotrzebowanie na specjalistów w dziedzinie cyberbezpieczeństwa jest ogromne, zarówno na rynku lokalnym, jak i międzynarodowym, napędzane wprowadzanymi regulacjami, takimi jak dyrektywa NIS-2 czy DORA. To stwarza optymistyczne perspektywy dla osób zainteresowanych tą branżą. Cyberbezpieczeństwo to więcej niż SOC Cyberbezpieczeństwo to kluczowa praktyka zabezpieczania sieci, aplikacji, urządzeń i danych Jak rozpocząć karierę w cyberbezpieczeństwie? – Realia pracy i ścieżki rozwoju

KG

I did IT! Sukces w IT to mój osiągnięty cel!

W wywiadzie dla Future Collars, Karolina Gałka, Controlling specialist i PowerBI Advisor w Norian Accounting Sp. z o.o., podzieliła się swoimi przemyśleniami na temat zmiany branży jako procesu rozwoju osobistych kompetencji i odkrywania siebie. Dzieląc się doświadczeniami, opowiedziała o wyzwaniach i trudnościach, które musiała pokonać. „Nudziłam się w dotychczasowej pracy, chciałam coś zmienić. Trafiłam do szkoły Future Collars, ponieważ oferowała opiekę i mentoring na każdym etapie zmiany I did IT! Sukces w IT to mój osiągnięty cel!

Altkom Software

Jak wygląda codzienna praca w sektorze IT?

Future Collars aktywnie wspiera swoich absolwentów w znalezieniu zatrudnienia, łącząc ich z potencjalnymi pracodawcami z bogatego portfolio współpracujących firm – od Altkom Software, przez giganty korporacyjne, innowacyjne software house’y, aż po startupy. Te partnerstwa są dowodem na to, że najlepsi w branży zaczynają swoją karierę pod okiem właściwych pracodawców. Future Collars: Jakie są główne cele i misja Altkom Software, i w jaki sposób przekłada się to na codzienną pracę? Altkom Software: Wierzymy, że tworzenie oprogramowania Jak wygląda codzienna praca w sektorze IT?

Eksport

Chcesz wejść do branży IT? Uważaj na syndrom oszustki/oszusta!

Dlaczego ludzie po zmianie branży są narażeni na syndrom oszusta/uzurpatora? Brak doświadczenia praktycznego: Osoby przechodzące do branży IT często zaczynają od zera, bez wcześniejszego doświadczenia praktycznego. To może prowadzić do poczucia niekompetencji i wewnętrznego przekonania, że oszukują innych, że nie są uczciwi wobec pracodawcy. Bardzo często przekonanie to jest podświadome i nie zdajemy sobie z niego sprawy, jednak negatywnie wpływa na nasze samopoczucie. Szybki postęp technologii: Świat IT rozwija się w zawrotnym tempie, co może Chcesz wejść do branży IT? Uważaj na syndrom oszustki/oszusta!

Obraz2-1

Kobiety zarabiają średnio o 13% mniej niż mężczyźni

OBEJRZYJ: Kobiety w branży tech zarabiają o 13% mniej niż mężczyźni – Cecilia Bonefeld-Dahl, DIGITALEUROPE Istnieje pilna potrzeba wzmocnienia obecności kobiet w sektorze ICT, gdzie obecnie zaledwie jedna na pięć specjalistek to kobiety. W dziedzinach takich jak zaawansowane technologie AI, ich udział maleje do zaledwie 5%, co podkreśla znaczącą różnicę, zwłaszcza w bardziej specjalistycznych rolach. Stajemy przed wyzwaniem zwiększenia liczby kobiet w dynamicznie rozwijających się sektorach Kobiety zarabiają średnio o 13% mniej niż mężczyźni